Inleiding
Met mensen bellen doen we al jaren: Graham Bell legde het patent op zijn uitvinding vast in 1876 en het gebruik van de telefoon steeg enorm. Vanaf het midden van de jaren 90 ontstond de mogelijkheid om te bellen via je computer, via diensten als Skype. In de beginjaren van deze diensten verliep het telefoonverkeer helemaal via het internet. Na de eeuwwisseling werd het ook mogelijk om vanaf de computer te bellen naar een vaste telefoonlijn. Je belt dan via het internet naar een telefoonprovider; van daaruit gaat je gesprek dan verder via de kanalen van de telefoonprovider.

Inmiddels kan je ook via internet bellen zonder dat je je abonneert op een dienst als Skype. Je belt dan via VOIP. VOIP staat voor Voice over IP (Internet Protocol). Je sluit hiervoor een abonnement af rechtstreeks bij je internetaanbieder. Deze vorm van bellen maakt gebruik van de standaard telefoonnummers. Het bellen verloopt via een VOIP telefoon of via een normale vaste telefoon die is aangesloten op een VOIP modem. Je hebt dan zelfs geen computer meer nodig!

Bellen via internet heeft een aantal voordelen:

• het is vaak goedkoper. Als je van de ene computer naar de andere computer belt heb je alleen de kosten van je internetverbinding: er zijn geen kosten per gesprek aan verbonden. Om dit soort gesprekken te kunnen voeren moeten de gebruikers achter een computer zitten en gebruik maken van dezelfde dienst, bijv. Skype, Google Talk of Windows Live Messenger (MSN);
• als je via internet naar een vaste of mobiele telefoon belt worden gesprekskosten in rekening gebracht voor het deel van het gesprek dat over de mobiele of vaste verbinding verloopt;
• de meeste internet-telefoondiensten maken het mogelijk om met meer mensen tegelijkertijd te bellen;
• via internettelefoondiensten kan je niet alleen bellen: vaak kan je ook videobellen (waarbij je elkaar kunt zien via een webcam) en bestanden delen met elkaar. Via Skype kun je tegenwoordig ook je scherm delen met de ander.

Telefonie via het internet in het onderwijs
Naast de bovengenoemde voordelen heeft het gebruik van internetbellen en VOIP nog een aantal voordelen voor het onderwijs:

• Het volume van het gesprek kan zo afgestemd worden dat een hele klas het gesprek kan volgen;
• Telefoongesprekken kunnen eenvoudig vastgelegd worden en later nog eens beluisterd worden. Dit biedt vooral meerwaarde als leerlingen zelf thuis oefeningen doen via Skype.

Telefonie via internet kan in het onderwijs gebruikt worden:

• om leerlingen die de les niet kunnen bijwonen de les op afstand te laten volgen. Documenten en andere bestanden die tijdens de les gebruikt worden kunnen gedeeld worden;
• met de hele klas een gesprek te voeren met een expert, in binnen- of buitenland;
• het oefenen van (telefoon-)gesprekken, met medeleerlingen of native speakers in het buitenland;
• voor een telefonisch spreekuur waarop leerlingen vragen kunnen stellen, bijv. als voorbereiding op een proefwerk of een examen.

Het programma Skype biedt sinds januari 2009 ook de mogelijkheid om je scherm te delen. Stel dat je problemen hebt met een bepaald programma. Je kunt dan via Skype een expert raadplegen die je op je eigen scherm kan laten zien wat je doet.
Ook voor docenten is bellen via internet makkelijk: je kunt met docenten van andere scholen overleggen of met experts van buiten de school.

Tips voor gebruik in de les

• Op lang niet alle (school-)computers staat het programma Skype geïnstalleerd. Dat hoeft ook niet: je kunt het programma Skype op een USB-stick zetten. Met behulp van die stick kan je vanaf elke computer met internetverbinding Skypen.
• Er zijn verschillende programma’s om Skypegesprekken mee vast te leggen. Dat maakt het mogelijk om leerlingen te vragen thuis oefeningen te doen en vast te leggen. De resultaten kunnen dan (via de ELO) naar de docent gestuurd worden en eventueel klassikaal beluisterd worden.

N.B. Bekijk ook de algemene tips voor het maken van lessen met web 2.0 tools.

Beoordelingscriteria
Klik hier voor een overzicht van mogelijke beoordelingscriteria voor opdrachten waarin leerlingen telefoneren via internet.

Handleiding voor leerlingen
Klik hier om de handleiding in een nieuwe pagina te openen of bekijk de handleiding hieronder.

Opdrachten

Schrijf een blogpost over een les waarin je leerlingen gebruik laat maken van bellen via internet. Vertel hoe je dit wilt realiseren op jouw school (laat je leerlingen thuis of op school bellen, leg je de gesprekken vast of niet) en – indien relevant – hoe je de gesprekken gaat beoordelen.

Verdiepingsoefeningen

• Voer een vergadering via Skype. Beschrijf je ervaringen in een blogpost. Wat vind je makkelijk en waar loop je tegenaan?
• Leg een Skypegesprek vast zodat je het later kunt beluisteren. Vertel in een blogpost over het resultaat: welke software heb je gebruikt en hoe is die bevallen, is de geluidskwaliteit goed?

Achtergrondinformatie/links

• John Daniëls vertelt op zijn weblog over een project waarbij hij studenten moderne vreemde talen via Skype laat bellen met native speakers. Het eindverslag van het project is hier te lezen;
• Pamela en PowerGramo: programma’s om Skype-gesprekken mee op te nemen;
• Willem Karssenberg/Trendmatcher beschrijft hoe hij Skype inzet bij de MVT-lessen. De gesprekken worden opgeslagen met het programma Pamela en het programma Skype draait hij vanaf een USB-stick zodat het niet op de computer geïnstalleerd hoeft te worden.
• In deze post beschrijft hoe hij de bestanden op een USB-stick zet;
• Beschrijving van het programma PowerGramo / Pierre Gorissen;
• Wiki over het gebruik van Skype in de klas (Engelstalig).

Leereenheden, gemaakt door leermateriaalarrangeurs van De OVC, waarin leerlingen telefoneren via internet

Leereenheid voor het vak Engels, rond het thema ‘Holidays and Travel’ waarbij leerlingen een Skypegesprek voeren.