Inleiding
VODcast is een samentrekking van 2 woorden: VOD, wat staat voor Video On Demand, en webcasting of broadcasting. Een VODcast is een video-uitzending via het web. Soms wordt het ook wel VLOG genoemd: video-(b)log. Een VODcast is in feite een weblog dat bestaat uit video’s in plaats van (vooral) tekst. Meestal gaat het daarbij om vrij korte video’s van niet meer dan ca. 15 minuten. Net als bij een weblog kan een VODcast gaan over allerlei onderwerpen: het kan een reisverslag zijn van een groep, een inkijkje geven in wat iemands persoonlijke of professionele interesse is, gefilmde verslagen van je belevenissen enz. VODcasts worden net als weblogs aangeboden via een RSS-feed, zodat je makkelijk op de hoogte kunt blijven van wat jouw favoriete VODcasters online zetten. VODcasts kunnen zowel als downloads als d.m.v. streaming video aangeboden worden.

VODcast in het onderwijs
VODcasts worden met name in het hoger onderwijs vaak gebruikt voor het uitzenden van (hoor-)colleges. Dit kan ook een interessante optie zijn voor VO-scholen, met name als ze leerlingen hebben die, ten gevolge van ziekte of om andere redenen, de lessen niet bij kunnen wonen. Een andere mogelijkheid is om leerlingen opdracht te geven zelf uitleg te geven over een bepaald onderwerp en dat te verfilmen. Door het jaar heen wordt per onderwerp steeds een groepje aangewezen voor die opdracht. De video’s die dit oplevert kunnen door andere leerlingen in het volgende schooljaar gebruikt worden bij het bestuderen van de leerstof.
Leerlingen kunnen ook VODcasts maken als een serie interviews, om zelf geschreven verhalen te verfilmen, om te laten zien hoe ze een opdracht uitgevoerd hebben, of als portfolio. Ook worden VODcasts wel ingezet bij stages. De verrichtingen van de leerling op de stageplek worden gefilmd en bekeken en geanalyseerd op school. Zo ontstaat veel voorbeeldmateriaal dat gebruikt kan worden voor de lessen.

Tips voor gebruik in de les

• Een VODcast maken kan ‘quick and dirty’ (waarbij het ruwe filmmateriaal zonder bewerking online wordt gezet) maar meestal wordt er veel tijd geïnvesteerd in het bewerken van de gemaakte video’s. Dat kan veel leerwinst opleveren op het gebied van mediawijsheid, maar alleen als daarover met de leerlingen wordt gereflecteerd. Waarom kies je voor een bepaald shot, hoe creëer je de sfeer die je wilt in je video-opname, mag je overal filmen waar je wilt, moet iemand toestemming geven om gefilmd te worden enz.
• Als een gefilmde uitleg lang duurt, dan haken kijkers gauw af. Een filmpje moet daarom in principe niet langer duren dan een minuut of 2. Als er meer tijd nodig is omdat het onderwerp complex is, dan is het handig om het filmpje te voorzien van trefwoorden zodat kijkers onderdelen over kunnen slaan om direct door te gaan naar het deel van de video dat voor hen relevant is.

N.B. Bekijk ook de algemene tips voor het maken van lessen met web 2.0 tools.

Beoordelingscriteria
Het maken van een serie VODcasts valt in feite uiteen in 2 onderdelen: het maken en bewerken van een video en het aanbieden ervan d.m.v. een weblog. De mogelijke beoordelingscriteria voor het maken van een VODcast zijn daarom ook dezelfde als van Ding 7 (films maken, bewerken en delen) en van Ding 1 (het maken van een weblog).

Handleiding voor leerlingen
Klik hier voor een handleiding over het maken van een VODcast.

Opdrachten

• Schrijf een weblogpost over een (serie) les(sen) waarin je leerlingen een serie VODcasts laat maken. Vertel in deze blogpost hoe je ervoor zorgt dat leerlingen mediawijzer worden door het maken van de VODcast.

Verdiepingsoefeningen

• Zoek een VODcast over een onderwerp naar keuze en schrijf hier een blogpost over.
• Bekijk de TEDtalk van Sir Ken Robinson (zie: Achtergrondinformatie) en vertel in je blogpost wat jij vindt van zijn visie op creativiteit en onderwijs.

Achtergrondinformatie/links

• Leraar24, een samenwerking tussen Kennisnet, Ruud de Moor Centrum, SBL en Teleac, heeft rond de 300 informatieve video’s voor docenten in het basis-, voortgezet en middelbaar beroepsonderwijs. Je kunt je op deze VODcasts abonneren via je RSS-reader;
• De Hogeschool Arnhem Nijmegen maakt promotie voor de hogeschool o.a. door het uitzenden van videoblogs;
• TEDtalks zijn videoverslagen van lezingen op het gebied van Technology, Entertainment en Design, die gegeven worden tijdens de jaarlijkse wetenschappelijke vierdaagse bijeenkomsten die sinds 1984 jaarlijks gehouden wordt in Monterey. De lezing van Ken Robinson over creativiteit en onderwijs is wereldberoemd;
• op deze pagina op de website van Kennisnet vind je een aantal ideeën voor opdrachten waarbij leerlingen een VODcast-aflevering maken;
• Het KPC heeft een aantal VODcasts gemaakt over onderwijsinnovatie;
• Hogeschool Avans maakt VODcasts over het gebruik van ICT in het (hoger) onderwijs;
• VODcast.tv: een portal met een groot aantal (Engelstalige) educatieve VODcasts;
• Op iTunes, de winkel van Apple, zijn talloze gratis VODcasts te vinden van met name het hoger onderwijs. Zie de video hieronder.